บทความน่ารู้สำหรับประชาชน

การดูแลผิวหนังในบริเวณจุดซ่อนเร้น

พญ. ปราณี เกษมศานติ์
ภาควิชาตจวิทยา คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล


จุดซ่อนเร้น (อวัยวะเพศ ก้น และขาหนีบ) เป็นบริเวณที่ผิวหนังมีความบอบบาง เกิดการระคายเคืองได้ง่าย นอกจากนี้ยังเป็นบริเวณที่เป็นซอกพับ มีความอับชื้น การดูแลผิวหนังบริเวณนี้ รวมทั้งการเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ มีความสำคัญ เนื่องจากการดูแลที่ไม่เหมาะสมอาจก่อให้เกิดการระคายเคือง เกิดผื่นผิวหนัง อักเสบ รวมทั้งเกิดการติดเชื้อบางชนิดได้ง่าย ซึ่งพบได้มากขึ้นในคนอ้วน และผู้ที่มีเหงื่อออกมาก

ผื่นผิวหนังบริเวณจุดซ่อนเร้นที่พบบ่อย ได้แก่
1. ผื่นผิวหนังอักเสบบริเวณซอกพับ (Intertrigo) ซึ่งไม่ได้เกิดจากการติดเชื้อ มีหลายสาเหตุ เช่น seborrheic dermatitis เป็นต้น
2. การติดเชื้อราชนิด Candida spp. (Candida intertrigo) ลักษณะเป็นผื่นแดง แสบ อาจพบมีตุ่มแดงหรือตุ่มหนองร่วมด้วยได้ ปัจจัยเสี่ยง ได้แก่ ผู้ป่วยเบาหวาน ได้รับยากดภูมิคุ้มกัน ยาสเตียรอยด์ เป็นระยะเวลานาน เป็นต้น
3. กลากบริเวณซอกพับ (tinea cruris) พบพบในผู้ชายบ่อยกว่าผู้หญิง ลักษณะเป็นผื่นแดงขอบชัด มีขุย มักเป็นบริเวณต้นขาด้านในและขาหนีบ มีอาการคันมาก

หลักการสำคัญของการดูแลผิวหนังจุดซ่อนเร้น
1. หลีกเลี่ยงการใช้สบู่ และสารทำความสะอาดที่มีฤทธิ์ระคายเคือง เช่น สบู่เหลวและผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมของน้ำยาฆ่าเชื้อ เนื่องจากมีความเป็นด่างสูง ก่อให้เกิดการระคายเคืองได้ง่าย และควรหลีกเลี่ยงผลิตภัณฑ์ที่มีกลิ่นหอม เนื่องจากก่อให้เกิดการแพ้ได้ การทำความสะอาดบริเวณนี้ไม่ควรทำมากกว่า 1 ครั้ง/วัน และการใช้น้ำเปล่าทำความสะอาดก็เพียงพอแล้ว
2. หลีกเลี่ยงการใช้กระดาษชำระที่มีสีและมีกลิ่นหอม หลีกเลี่ยงกระดาษชำระชนิดเปียกที่มีแอลกอฮอล์ เพราะอาจก่อให้เกิดการระคายเคือง ส่วนสารที่ทำให้เกิดกลิ่นหอมและสารกันเสียที่อาจก่อให้เกิดการแพ้ได้
3. ดูแลจุดซ่อนเร้นให้แห้งสะอาดอยู่เสมอ เนื่องจากความอับชื้นเป็นปัจจัยหนึ่งที่ส่งเสริมให้เกิดการติดเชื้อ โดยการเปลี่ยนชุดชั้นในหลังการออกกำลังกายและกิจกรรมที่มีเหงื่อออกมาก สำหรับผู้หญิงในช่วงที่มีรอบเดือน ควรเปลี่ยนผ้าอนามัยบ่อย ๆ และหลีกเลี่ยงการใช้ผ้าอนามัยที่มี กลิ่นหอม
4. ควรซักชุดชั้นในให้สะอาด ล้างผงซักฟอกหรือน้ำยาทำความสะอาดออกให้หมด และหลีกเลี่ยงการใช้น้ำยาปรับผ้านุ่ม
5. หลีกเลี่ยงการเสียดสี ขัดถูบริเวณจุดซ่อนเร้น เนื่องจากผิวบริเวณนี้บอบบาง โดยการ
- งดการใช้ฟองน้ำ เส้นใยสังเคราะห์ ผ้าขนหนูขัดถูบริเวณซอกพับ
- ไม่ควรโกน หรือแวกซ์ขน เนื่องจากอาจทำให้เกิดการอักเสบติดเชื้อของรูขุมขน และเกิดอาการคันตามมาได้
- หลีกเลี่ยงการใช่ชุดชั้นใน ถุงน่อง กางเกงยีนส์ที่คับแน่นรัดติ้ว เนื่องจากทำให้เกิดการเสียดสีและอับชื้น ควรใช้ชุดชั้นในผ้าฝ้ายเพราะมีการระบายอากาศที่ดี
6. ถ้าเกิดอาการผิดปกติ เช่น มีผื่นแดง มีอาการคัน ควรปรึกษาแพทย์ ไม่ควรซื้อยาทาเอง เพราะอาจไม่ตรงโรคและทำให้อาการเป็นมากขึ้นได้
Share: